Odpowiada Prawnik Poznań | Adwokat Poznań | Adwokat od rozwodów Poznań
Rozwód to jedno z najbardziej stresujących wydarzeń w życiu człowieka. Sytuacja staje się jeszcze trudniejsza, gdy jedną ze stron jest osoba uzależniona – od alkoholu, narkotyków, hazardu czy innych substancji lub zachowań destrukcyjnych. W takich przypadkach w grę wchodzi nie tylko formalne zakończenie małżeństwa, ale przede wszystkim zapewnienie bezpieczeństwa sobie i dzieciom. Jak skutecznie przeprowadzić rozwód z osobą uzależnioną? Na co zwrócić uwagę? Jakie prawa przysługują stronie pokrzywdzonej?
Uzależnienie jako przesłanka rozwodu – co mówi prawo?
Zgodnie z art. 56 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, sąd może orzec rozwód, jeżeli między małżonkami nastąpił zupełny i trwały rozkład pożycia. Uzależnienie jednego z małżonków – zwłaszcza jeśli prowadzi do przemocy domowej, zaniedbywania obowiązków rodzinnych lub finansowych – może być silnym dowodem na istnienie takiego rozkładu.
Co do zasady uznaje się, że zupełny i trwały rozkład pożycia to proces rozciągnięty w czasie, jednak w orzecznictwie zauważa się, że nawet jednorazowy postępek małżonka może stać się przyczyną trwałego i zupełnego rozkładu (orzeczenie SN z 24.04.1951 r., C 667/50, OSNCK 1953, nr 1, poz. 9). Można bowiem wyobrazić sobie powstanie okoliczności o takiej wadze i znaczeniu dla pożycia małżonków i tak dalece naruszające harmonijność tego pożycia, że zgodnie z doświadczeniem życiowym nie można oczekiwać powrotu małżonków do pożycia (orzeczenie SN z 13.01.1953 r., C 1631/52, OSNCK 1954, nr 1, poz. 9).
Ponadto art. 57 § 1 k.r.o. umożliwia sądowi ustalenie, kto ponosi winę za rozkład pożycia. Jeżeli uzależnienie było głównym powodem rozpadu małżeństwa, sąd może orzec wyłączną winę osoby uzależnionej. Taki wyrok ma istotne konsekwencje m.in. przy dochodzeniu alimentów (art. 60 § 2 k.r.o.).
Ochrona dzieci – władza rodzicielska i kontakty
Szczególną uwagę sądy przykładają do sytuacji dzieci. Zgodnie z art. 58 § 1 k.r.o., w wyroku rozwodowym sąd rozstrzyga o władzy rodzicielskiej nad wspólnymi małoletnimi dziećmi, o kontaktach z nimi oraz o alimentach.
Jeśli jeden z rodziców jest osobą uzależnioną, sąd kierując się dobrem dziecka może:
- ograniczyć jego władzę rodzicielską (np. do współdecydowania o istotnych sprawach dziecka);
- zawiesić jego władzę rodzicielską (np. na czas trwania terapii uzależnień);
- całkowicie pozbawić go władzy rodzicielskiej (np. gdy sąd uzna, że rodzic uzależniony w sposób rażący zaniedbuje swe obowiązki względem dziecka).
Ponadto w niektórych przypadkach sąd może ograniczyć rodzicowi uzależnionemu utrzymywanie kontaktów z dzieckiem (m.in. zakaz spotykania się czy porozumiewania na odległość).
Środki ochrony przed przemocą lub zagrożeniem
Jeśli uzależnienie wiąże się z przemocą – fizyczną, psychiczną lub ekonomiczną – osoba poszkodowana może skorzystać m.in. przepisów ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu przemocy domowej, ale także z przepisów innych ustaw. W szczególności może:
- wystąpić o opuszczenie przez sprawcę wspólnie zajmowanego mieszkania,
- domagać się zakazu zbliżania się lub kontaktowania się,
- złożyć zawiadomienie o popełnieniu przestępstwa (np. znęcania się z art. 207 Kodeksu karnego).
Dowody – co może pomóc w sądzie?
W sprawie rozwodowej z osobą uzależnioną warto zgromadzić dokumentację, która potwierdzi skalę i skutki uzależnienia. Mogą to być:
- notatki policyjne z interwencji domowych,
- zaświadczenia lekarskie (np. o hospitalizacji, leczeniu psychiatrycznym),
- dokumentacja z ośrodków leczenia uzależnień,
- opinie biegłych,
- zeznania świadków (sąsiadów, rodziny, kuratora),
- dokumenty finansowe pokazujące np. zadłużenie lub marnotrawienie wspólnego majątku.
Alimenty – nie tylko dla dzieci
W przypadku orzeczenia rozwodu z winy osoby uzależnionej, strona niewinna może żądać alimentów na swoją rzecz, jeżeli rozwód pociąga za sobą istotne pogorszenie sytuacji materialnej (art. 60 § 2 k.r.o.). Dzieci, niezależnie od wyroku o winie, mają prawo do alimentów, których wysokość zależy od usprawiedliwionych potrzeb dziecka oraz możliwości zarobkowych i majątkowych zobowiązanego (art. 135 k.r.o.).
Podsumowanie
Rozwód z osobą uzależnioną to proces nie tylko prawny, ale i głęboko emocjonalny. Kluczowe jest zapewnienie bezpieczeństwa dzieciom i sobie, przy jednoczesnym skrupulatnym dochodzeniu swoich praw. Polski system prawny przewiduje szereg narzędzi ochronnych – od ograniczenia władzy rodzicielskiej, przez alimenty, aż po eksmisję i zakaz kontaktu. Aby skutecznie z nich korzystać, warto skonsultować się z doświadczonym prawnikiem i gromadzić wszelkie dowody potwierdzające uzależnienie oraz jego wpływ na życie rodziny.
Chcesz zakończyć małżeństwo z uzależnionym partnerem i potrzebujesz profesjonalnego wsparcia prawnego? Skontaktuj się z Kancelarią Adwokacką Sieńko Pięta i Partnerzy Adwokat Poznań.
Jeśli potrzebujesz pomocy prawnej w tej lub podobnej sprawie, skontaktuj się ze mną pod numerem +48 695 690 098 lub mailowo: kancelaria@sienkoipartnerzy.pl.
Zdecydowanie warto skonsultować swoją sprawę z adwokatem, który posiada doświadczenie w danego rodzaju sprawach. Z przyjemnością pomogę Ci zrozumieć wszelkie zagadnienia związane z Twoją sprawą.
Pozdrawiam,
Adwokat Artur Pięta