Pranie brudnych pieniędzy – kogo dotyczy i jakie kary przewiduje prawo? | Adwokat Sprawy Karne Poznań

Adwokat Poznań

Odpowiada Prawnik Poznań | Adwokat Poznań | Adwokat od spraw karnych Poznań

Pranie brudnych pieniędzy oznacza przekształcanie dochodów uzyskanych z nielegalnych źródeł w środki o legalnym pochodzeniu. Pierwszy raz przestępstwo to pojawiło się w ustawie z 12 października 1994 r. o ochronie obrotu gospodarczego i zmianie niektórych przepisów prawa karnego jako reakcja na coraz większe zyski zorganizowanych grup przestępczych, osiągane w szczególności z obrotu narkotykami. Obecnie to jedno z najbardziej rozległych i dynamicznych zjawisk, które ma negatywny wpływ na stabilność finansową państwa i uczciwość rynku, jednak nie dotyczy już tylko organizacji przestępczych.

Definicja i zakres prawny pojęcia „prania pieniędzy” | Adwokat Sprawy Karne Poznań

W Polsce funkcjonuje szereg procedur i regulacji, które mają na celu zapobieganie nielegalnym działaniom finansowym. W niniejszym artykule skupimy się jednak na tym zagadnieniu na gruncie prawa karnego.

 

W polskim systemie prawnym pojęcie „prania pieniędzy” zostało ujęte w art. 299 Kodeksu karnego, który w § 1 określa, że przestępstwo popełnia osoba, która środki płatnicze, instrumenty finansowe, papiery wartościowe, wartości dewizowe, prawa majątkowe lub inne mienie ruchome lub nieruchomości, pochodzące z korzyści związanych z popełnieniem czynu zabronionego:

  • przyjmuje,
  • posiada,
  • używa,
  • przekazuje lub wywozi za granicę,
  • ukrywa,
  • dokonuje ich transferu lub konwersji,
  • pomaga do przenoszenia ich własności lub posiadania albo
  • podejmuje inne czynności, które mogą udaremnić lub znacznie utrudnić stwierdzenie ich przestępnego pochodzenia lub miejsca umieszczenia, ich wykrycie, zajęcie albo orzeczenie przepadku.

Z kolei czyn określony w art. 299 § 2 k.k. może zostać popełniony tylko przez pracownika banku, instytucji finansowej lub kredytowej albo innego podmiotu, na którym z mocy prawa ciąży obowiązek rejestracji transakcji i osób ich dokonujących, a także przez osobę działającą w imieniu lub na rzecz takiego podmiotu.

 

Czynność sprawcza czynu zabronionego w § 2 polega na przyjmowaniu wbrew przepisom środków płatniczych, instrumentów finansowych, papierów wartościowych, wartości dewizowych, dokonaniu ich transferu lub konwersji lub przyjęciu ich w innych okolicznościach wzbudzających uzasadnione podejrzenie, że stanowią one przedmiot czynu określonego w § 1, albo świadczeniu innych usług mających ukryć ich przestępne pochodzenie lub usług w zabezpieczeniu przed zajęciem.

Korzyść związana z popełnieniem czynu zabronionego | Adwokat Sprawy Karne Poznań

Wartości majątkowe stanowiące przedmiot czynności wykonawczych prania pieniędzy muszą pochodzić z „korzyści związanych z popełnieniem czynu zabronionego”, jednak nie ma znaczenia, czy pochodzą bezpośrednio, czy pośrednio z popełnionego przestępstwa.

 

W pierwszej kolejności ustala się tzw. przestępstwo bazowe (np. kradzież, oszustwo, obrót narkotykami). Pranie pieniędzy stanowi względem niego następczy i odrębny czyn, mający na celu wprowadzenie do legalnego obrotu finansowego środków uzyskanych z przestępstwa.

Dla realizacji znamion przestępstwa z art. 299 § 1 k.k. nie jest wystarczające ustalenie, że określone wartości majątkowe pochodzą z jakiejkolwiek czynności bezprawnej czy też nieujawnionego lub „nielegalnego” źródła. Nie jest także wystarczające w tym zakresie ogólne wskazanie, że korzyść majątkowa pochodzi z działalności przestępczej, jakiegoś bliżej nie określonego czynu zabronionego czy też pewnej grupy przestępstw (np. przestępstw przeciwko mieniu czy oszustw podatkowych) bez sprecyzowania, o jaki konkretnie typ przestępstwa chodzi (wyrok SA w Warszawie z 20.05.2021 r., II AKa 27/21, LEX nr 3191487).

 

Nie jest jednak wymagane, by w sprawie przestępstwa bazowego zapadł wyrok skazujący.

Kto dopuszcza się prania pieniędzy? | Adwokat Sprawy Karne Poznań

Sprawcą przestępstwa prania pieniędzy może być oczywiście sprawca przestępstwa bazowego, ale także każda inna osoba, która ma świadomość, że źródłem pochodzenia korzyści jest czyn zabroniony i która posiada wolę udaremniania lub znacznego utrudniania identyfikacji pieniędzy.

 

Nie jest natomiast konieczne, by osoba taka wiedziała, o jakie konkretne przestępstwo chodzi.

 

Przykład z życia wzięty: Oskarżonemu o pranie pieniędzy regularnie dostarczano do zakładu złotą biżuterię. Ustalono, że odbywało się to przy zachowaniu szczególnych środków ostrożności – m.in. towar dostarczała zawsze ta sama „zaufana osoba”, transakcje zakupu biżuterii nie były ewidencjonowane i miała być ona natychmiast przetapiana.

 

Kosztowności pochodziły z działalności zorganizowanej grupy przestępczej, która wyłudziła je metodą „na policjanta”, z czego oskarżony o pranie pieniędzy nie musiał zdawać sobie sprawy. Wystarczająca do przypisania mu przestępstwa była świadomość, że są to przedmioty stanowiące korzyść z popełnionego przestępstwa (którą niewątpliwie miał) oraz tego, że zakupując dostarczoną mu złotą biżuterię i natychmiast ją przetapiając udaremnia tym samym stwierdzenie jej przestępnego pochodzenia (patrz wyrok SA w Katowicach z 11.07.2024 r., II AKa 372/24, Biul.SAKa 2025, nr 1, poz. 6).

Kary za pranie pieniędzy | Adwokat Sprawy Karne Poznań

Za pranie pieniędzy grozi sprawcy kara pozbawienia wolności od 6 miesięcy do lat 8.

 

Przepisy wprowadzają także typy kwalifikowane przestępstwa. I tak, za popełnienie czynu w porozumieniu z innymi osobami (co najmniej dwiema), grozi kara od roku do 10 lat pozbawienia wolności. Tej samej karze podlega sprawca, który dopuszczając się prania pieniędzy, osiąga znaczną korzyść majątkową (powyżej 200 000 zł).

 

Karze pozbawienia wolności do lat 3 podlega również osoba, która czyni przygotowania do prania pieniędzy.

 

W razie skazania za pranie pieniędzy sąd obligatoryjnie orzeka przepadek przedmiotów pochodzących bezpośrednio albo pośrednio z przestępstwa, a także korzyści z tego przestępstwa lub ich równowartość, chociażby nie stanowiły one własności sprawcy. Nie podlegają przepadkowi przedmioty i korzyści podlegające zwrotowi pokrzywdzonemu lub innemu uprawnionemu podmiotowi.

Klauzula niekaralności | Adwokat Sprawy Karne Poznań

Art. 299 § 8 k.k. przewiduje, że nie podlega karze za pranie pieniędzy osoba, która dobrowolnie ujawniła wobec organu powołanego do ścigania przestępstw informacje dotyczące osób uczestniczących w popełnieniu przestępstwa oraz okoliczności jego popełnienia, a ujawnione informacje zapobiegły popełnieniu innego przestępstwa.

 

W sytuacji, jeżeli sprawca czynił starania zmierzające do ujawnienia tych informacji i okoliczności, sąd stosuje nadzwyczajne złagodzenie kary.

 

Zarzut prania pieniędzy może rodzić poważne konsekwencje zarówno karne, finansowe, jak i wizerunkowe. Wsparcie profesjonalnego pełnomocnika jest wskazane już na wczesnym etapie postępowania, aby uniknąć błędów, które mogą zaważyć na jego wyniku.

 

Skontaktuj się z Kancelarią Adwokacką Sieńko Pięta i Partnerzy Adwokat Poznań – przeanalizujemy wszystkie aspekty Twojej sprawy i znajdziemy najlepsze rozwiązanie.

 

Adwokat Piotr Sieńko

Adwokat Piotr Sień i Artur Pięta reprezentujący Kancelaria Adwokacka z Poznania Adwokaci Poznań

Jeśli potrzebujesz pomocy prawnej w tej lub podobnej sprawie, skontaktuj się ze mną pod numerem +48 537 230 390 lub mailowo: kancelaria@sienkoipartnerzy.pl.

 

Zdecydowanie warto skonsultować swoją sprawę z adwokatem, który posiada doświadczenie w danego rodzaju sprawach. Z przyjemnością pomogę Ci zrozumieć wszelkie zagadnienia związane z Twoją sprawą.

 

Pozdrawiam,

Adwokat Piotr Sieńko

INFORMACJA O AUTORZE ARTYKUŁU – ADWOKAT POZNAŃ PRAWO KARNE

 

Piotr Sieńko – Adwokat Poznań (Okręgowa Rada Adwokacka w Poznaniu)

 

mail: kancelaria@sienkoipartnerzy.pl

 

telefon kontaktowy Adwokat Poznań: +48 537 230 390

 

www.sienkoipartnerzy.pl

Kancelaria Adwokacka Poznań – Adwokat Poznań Piotr Sieńko

Adwokat Piotr Sieńko to doświadczony i skuteczny adwokat w Poznaniu, oferujący kompleksowe usługi prawne dla klientów indywidualnych oraz przedsiębiorców. Specjalizujemy się w szeroko pojętym prawie cywilnym, prawie karnym oraz prawie gospodarczym, dostarczając profesjonalną pomoc prawną dostosowaną do potrzeb każdego klienta. Naszym priorytetem jest rzetelne i efektywne rozwiązywanie problemów prawnych, zapewniając najwyższy standard obsługi prawnej.

 

Jeśli szukasz adwokata (prawnika) w Poznaniu, który podejdzie indywidualnie do Twojej sprawy i zadba o Twoje interesy, Kancelaria Adwokacka Sieńko Pięta i Partnerzy to właściwy wybór. Zaufaj naszemu doświadczeniu i skuteczności! Zajmujemy się usługami prawnymi takimi jak: sprawy karne, prawo karne, prawo gospodarcze, kredyty frankowe, sprawy rodzinne, sprawy rozwodowe, sprawy spadkowe, sprawy ZUS, prawo rodzinne, rozwody (pozew o rozwód), alimenty (pozew o alimenty), prawo budowlane, nieruchomości, prawo spadkowe, prawo lokalowe. Obsługiwaliśmy klientów nie tylko z Poznania i Wielkopolski ale także z całej Polski.

Picture of Piotr Sienko - Adwokat Poznań (Okręgowa Rada Adwokacka w Poznaniu)

Piotr Sienko - Adwokat Poznań (Okręgowa Rada Adwokacka w Poznaniu)

Adwokat Piotr Sieńko z Poznania to doświadczony prawnik i ekspert w swoich dziedzinach. Jest absolwentem Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu na kierunku prawo oraz Wydziału Nauk Politycznych i Dziennikarstwa na kierunku politologia. Ukończył aplikację adwokacką przy Okręgowej Radzie Adwokackiej w Poznaniu, uzyskując pozytywny wynik z egzaminu adwokackiego. Jest autorem publikacji z zakresu prawa i ekonomii. Prowadzi kancelarię adwokacką w Poznaniu, oferując kompleksową obsługę prawną w sprawach karnych, karnoskarbowych, karnych międzynarodowych, upadłościowych i spadkowych. Jako Prezes Zarządu Fundacji Ochrony Praw Konsumentów S&P, angażuje się w ochronę praw klientów i doradztwo gospodarcze dla przedsiębiorców. Dzięki wieloletniemu doświadczeniu i eksperckiej wiedzy skutecznie reprezentuje klientów przed sądami oraz organami administracji. Poszukujesz dobrego adwokata w Poznaniu? – Skontaktuj się, aby uzyskać skuteczną pomoc prawną.