Odpowiada Prawnik Poznań | Adwokat Poznań | Adwokat od spraw karnych Poznań
Nadużycie władzy przez funkcjonariuszy publicznych stanowi jedno z najpoważniejszych zagrożeń dla praworządności oraz zaufania obywateli do państwa. W celu ochrony przed działaniami na szkodę interesu publicznego lub prywatnego, polskie ustawodawstwo przewiduje dotkliwe kary i daleko idące konsekwencje zawodowe – szczególnie, gdy sprawca dopuszcza się przestępstwa w celu osiągnięcia korzyści majątkowej lub osobistej.
Podstawa prawna – art. 231 Kodeksu karnego | Adwokat Sprawy Karne Poznań
Kluczową regulacją jest art. 231 § 1 k.k., który stanowi, że funkcjonariusz publiczny, który, przekraczając swoje uprawnienia lub nie dopełniając obowiązków, działa na szkodę interesu publicznego lub prywatnego, podlega karze pozbawienia wolności do lat 3.
W przypadku działania w celu osiągnięcia korzyści majątkowej lub osobistej (art. 231 § 2), zagrożenie karą wynosi od roku do 10 lat pozbawienia wolności.
Jeżeli natomiast sprawca działa nieumyślnie, jednakże wyrządza istotną szkodę (art. 231 § 3), grozi mu grzywna, kara ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2.
Istotność szkody jest co do zasady oceniana przy użyciu kryterium jej wysokości wyrażonej w pieniądzu, jednak należy brać pod uwagę znaczenie szkody dla konkretnego pokrzywdzonego. W przypadku zaś szkody niemajątkowej znaczenie mają również inne względy stanowiące znaczną dolegliwość dla pokrzywdzonego.
Kto jest funkcjonariuszem publicznym? | Adwokat Sprawy Karne Poznań
Katalog osób posiadających status funkcjonariusza publicznego (art. 115 § 13 k.k.) jest bardzo szeroki. Funkcjonariuszem publicznym jest:
- Prezydent RP, poseł, senator, radny, poseł do Parlamentu Europejskiego;
- sędzia, ławnik, prokurator, funkcjonariusz finansowego organu postępowania przygotowawczego lub organu nadrzędnego nad finansowym organem postępowania przygotowawczego, notariusz, komornik, kurator sądowy, syndyk, nadzorca sądowy i zarządca, osoba orzekająca w organach dyscyplinarnych działających na podstawie ustawy;
- osoba będąca pracownikiem administracji rządowej, innego organu państwowego lub samorządu terytorialnego, chyba że pełni wyłącznie czynności usługowe (np. kierowca czy dozorca), a także inna osoba w zakresie, w którym uprawniona jest do wydawania decyzji administracyjnych;
- osoba będąca pracownikiem organu kontroli państwowej lub organu kontroli samorządu terytorialnego (np. Najwyższej Izby Kontroli, Państwowej Inspekcji Pracy, regionalnej izby obrachunkowej), chyba że pełni wyłącznie czynności usługowe;
- osoba zajmująca kierownicze stanowisko w innej instytucji państwowej (np. rektor na uczelni państwowej);
- funkcjonariusz organu powołanego do ochrony bezpieczeństwa publicznego (np. policjant, funkcjonariusz ABW) albo funkcjonariusz Służby Więziennej;
- osoba pełniąca czynną służbę wojskową, z wyjątkiem terytorialnej służby wojskowej pełnionej dyspozycyjnie;
- pracownik międzynarodowego trybunału karnego, chyba że pełni wyłącznie czynności usługowe;
- inspektor Inspekcji Wodnej.
Na czym polega „przekroczenie uprawnień” i „niedopełnienie obowiązków”? | Adwokat Sprawy Karne Poznań
Zarówno kompetencje, jak i obowiązki funkcjonariusza publicznego wynikają z aktów rangi ustawy i są doprecyzowane w aktach podustawowych.
Z przekroczeniem uprawnień mamy do czynienia wtedy, gdy podjęte przez sprawcę zachowanie nie wchodziło w zakres jego kompetencji, a także wtedy, gdy sprawca co prawda posiada kompetencje do dokonania danej czynności, ale w konkretnych okolicznościach nie ma podstaw prawnych lub faktycznych do jej dokonania.
Nie jest uznawany za przekroczenie uprawnień wybór jednego z możliwych rozwiązań w ramach swobody podjęcia decyzji, nawet jeśli skutki tego wyboru są oceniane negatywnie.
Przekroczeniem uprawnień będzie m.in. wydanie decyzji bez podstawy prawnej, zastosowanie środków przymusu bez spełnienia ustawowych przesłanek, ingerencja w prawa obywatela bez umocowania w przepisach.
Z kolei o niedopełnieniu obowiązków mówimy, gdy funkcjonariusz zaniechał wykonania ciążącego na nim obowiązku.
Może to być np. zaniechanie wszczęcia postępowania, nierozpoznanie sprawy w ustawowym terminie.
Działanie na szkodę interesu publicznego lub prywatnego jako warunek odpowiedzialności | Adwokat Sprawy Karne Poznań
Jak stwierdził Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 8 maja 2024 r., samo przekroczenie przez funkcjonariusza publicznego swoich uprawnień lub niedopełnienie ciążących na nim obowiązków służbowych nie stanowi przestępstwa określonego w art. 231 § 1 k.k., bowiem dla jego bytu konieczne jest także działanie na szkodę interesu publicznego lub prywatnego. Podkreślić należy, że przestępstwo to musi być zawinione umyślnie, co oznacza, że funkcjonariusz publiczny musi obejmować swoim zamiarem (bezpośrednim lub ewentualnym) zarówno przekroczenie uprawnień lub niedopełnienie obowiązków (w wyniku działania lub zaniechania), jak i działanie na szkodę interesu publicznego lub prywatnego charakteryzujące to przekroczenie uprawnień lub niedopełnienie obowiązków (uchwała SN z 8.05.2024 r., II ZIZ 18/23, LEX nr 3730473)
Zatem nie każde uchybienie proceduralne będzie przestępstwem. Konieczne jest wykazanie, że działanie lub zaniechanie narażało interes publiczny lub prywatny na szkodę. W przeciwnym przypadku można jedynie rozważać zastosowanie odpowiedzialności służbowej czy dyscyplinarnej.
Co istotne, nadużycie uprawnień jest przestępstwem bezskutkowym, a więc mamy z nim do czynienia nawet wtedy, gdy nie wystąpił jakikolwiek uszczerbek w chronionych prawem dobrach, wystarczy samo zagrożenie takim uszczerbkiem.
Nadużycie władzy przez funkcjonariusza | Adwokat Sprawy Karne Poznań
Nadużycie władzy to poważny zarzut dla funkcjonariusza publicznego, który naraża go na poważne konsekwencje karne i służbowe, dlatego wsparcie profesjonalnego obrońcy jest kluczowe już na wczesnym etapie postępowania. Prawnik przede wszystkim zweryfikuje, czy zostały zrealizowane wszystkie znamiona przestępstwa, przeanalizuje dowody i sprawdzi, czy zachodzą przesłanki do warunkowego umorzenia postępowania.
Kancelaria Adwokacka Sieńko Pięta i Partnerzy Adwokat Poznań gwarantuje indywidualne podejście do każdego klienta i pełne zaangażowanie w walce o Twoje interesy. Skontaktuj się z nami już teraz.
Adwokat Piotr Sieńko
Jeśli potrzebujesz pomocy prawnej w tej lub podobnej sprawie, skontaktuj się ze mną pod numerem +48 537 230 390 lub mailowo: kancelaria@sienkoipartnerzy.pl.
Zdecydowanie warto skonsultować swoją sprawę z adwokatem, który posiada doświadczenie w danego rodzaju sprawach. Z przyjemnością pomogę Ci zrozumieć wszelkie zagadnienia związane z Twoją sprawą.
Pozdrawiam,
Adwokat Piotr Sieńko
INFORMACJA O AUTORZE ARTYKUŁU – ADWOKAT POZNAŃ PRAWO KARNE
Piotr Sieńko – Adwokat Poznań (Okręgowa Rada Adwokacka w Poznaniu)
mail: kancelaria@sienkoipartnerzy.pl
telefon kontaktowy Adwokat Poznań: +48 537 230 390
Kancelaria Adwokacka Poznań – Adwokat Poznań Piotr Sieńko
Adwokat Piotr Sieńko to doświadczony i skuteczny adwokat w Poznaniu, oferujący kompleksowe usługi prawne dla klientów indywidualnych oraz przedsiębiorców. Specjalizujemy się w szeroko pojętym prawie cywilnym, prawie karnym oraz prawie gospodarczym, dostarczając profesjonalną pomoc prawną dostosowaną do potrzeb każdego klienta. Naszym priorytetem jest rzetelne i efektywne rozwiązywanie problemów prawnych, zapewniając najwyższy standard obsługi prawnej.
Jeśli szukasz adwokata (prawnika) w Poznaniu, który podejdzie indywidualnie do Twojej sprawy i zadba o Twoje interesy, Kancelaria Adwokacka Sieńko Pięta i Partnerzy to właściwy wybór. Zaufaj naszemu doświadczeniu i skuteczności! Zajmujemy się usługami prawnymi takimi jak: sprawy karne, prawo karne, prawo gospodarcze, kredyty frankowe, sprawy rodzinne, sprawy rozwodowe, sprawy spadkowe, sprawy ZUS, prawo rodzinne, rozwody (pozew o rozwód), alimenty (pozew o alimenty), prawo budowlane, nieruchomości, prawo spadkowe, prawo lokalowe. Obsługiwaliśmy klientów nie tylko z Poznania i Wielkopolski ale także z całej Polski.
